Zum Hauptinhalt springen
Alle sectoren Risico: mittel

Zorg & Maatschappelijke Dienstverlening: Greenwashing 2026

De zorg- en maatschappelijke dienstverlening staat in het middelpunt van toenemende publieke en juridische aandacht op het gebied van duurzaamheid. Vanaf 27 september 2026 verscherpt de EU-richtlijn 2024/825 (EmpCo) de eisen aan de transparantie en aantoonbaarheid van milieu- en sociale claims. Generieke beweringen zoals "duurzame zorg" of "milieuvriendelijk verpleeghuis" zijn zonder concrete onderbouwing niet langer toegestaan (Bijlage I nr. 2 UCPD). Het arrest van de Bundesgerichtshof (BGH, hoogste Duitse civiele rechter) I ZR 98/23 (Katjes) maakt duidelijk dat ook buiten de voedingssector het louter gebruik van begrippen als "klimaatneutraal" zonder gedetailleerde openbaarmaking van de berekeningsmethode en compensatiemaatregelen misleidend is. Voor zorginstellingen betekent dit dat zuivere imagocampagnes zonder substantiële maatregelen en transparante communicatie daarover niet langer volstaan. Het risico op handhavingsacties door de ACM (Autoriteit Consument & Markt) of aanmaningen door concurrenten en consumentenorganisaties is reëel. Bijzonder kritisch zijn uitspraken over klimaatneutraliteit die vaak berusten op CO2-compensatie zonder gelijktijdige emissiereductie (Bijlage I nr. 4a UCPD). De sector wordt bovendien gekenmerkt door een hoog middelenverbruik (energie, water, materialen) en een groot personeelsbestand, wat de noodzaak van een integraal duurzaamheidsconcept onderstreept. Rechtsconforme communicatie vereist de documentatie en openbaarmaking van concrete maatregelen die aantoonbaar bijdragen aan een verlaging van de milieueffecten en een verbetering van de sociale omstandigheden. Dit omvat onder meer het gebruik van hernieuwbare energie, de implementatie van een milieumanagementsysteem (ISO 14001, EMAS), het gebruik van milieuvriendelijke zorgproducten en het bevorderen van eerlijke arbeidsomstandigheden.

Typische claims in Zorg & Maatschappelijke Dienstverlening

  • duurzame zorg"
  • milieuvriendelijk verpleeghuis"
  • klimaatneutrale exploitatie"
  • groene zorg"
  • zorgvuldige omgang met middelen"
  • ecologische zorgproducten"
  • maatschappelijk verantwoord verpleeghuis"

Concrete voorbeelden (rood/oranje)

  • "Duurzame zorginstelling" zonder milieuconcept of certificering
  • "Klimaatneutrale exploitatie" zonder transparante balansering en compensatie
  • "Eco-verpleeghuis" zonder energielabel of opgave van energiebronnen

EmpCo-conforme alternatieven

In plaats van: Klimaatneutraal verpleeghuis"
Beter: Verlaging van de CO2-voetafdruk met 25% voor 2030 (basisjaar 2020) door energie-efficiëntiemaatregelen en gebruik van hernieuwbare energie."
Waarom: EmpCo Bijlage I nr. 4a verbiedt het gebruik van "klimaatneutraal" zonder transparante openbaarmaking van de compensatiemethoden. Concrete reductiedoelstellingen zijn wel toegestaan.
In plaats van: Duurzame zorg"
Beter: Zorgvuldig middelengebruik door inzet van hergebruiksystemen, regionale producten en milieuvriendelijke schoonmaakmiddelen."
Waarom: Generieke beweringen zonder onderbouwing zijn op grond van Bijlage I nr. 2 UCPD niet toegestaan. Concrete maatregelen maken de uitspraak aantoonbaar.

Aanbevelingen

  • ISO 14001 milieumanagementsysteem invoeren en laten certificeren.
  • EMAS-validatie uitvoeren en de resultaten transparant communiceren.
  • Concrete maatregelen ter verlaging van het energieverbruik (zonnepanelen, warmte-isolatie) doorvoeren en documenteren.
  • Transparante communicatie over energiebronnen en middelengebruik op de website en in de persberichten.
  • Gebruik van milieuvriendelijke en gecertificeerde zorgproducten (NaTrue, COSMOS Organic) aantonen.

Erkende certificaten

ISO 14001
Internationale norm voor milieumanagementsystemen die een gestructureerde aanpak biedt voor het terugdringen van milieueffecten.
EMAS
Europees milieumanagementsysteem dat verder gaat dan ISO 14001 en openbare milieuverslaggeving vereist.
NaTrue
Certificering voor natuurcosmetica die hoge kwaliteitsnormen garandeert en het gebruik van synthetische ingredienten uitsluit.

Relevante uitspraken

BGH · I ZR 98/23 · 2024
Katjes — "klimaatneutraal" zonder gedetailleerde openbaarmaking van de berekeningsmethode en compensatiemaatregelen is misleidend en schendt § 5 UWG (art. 6:193c BW als Nederlands equivalent). Analoog toepasbaar op zorginstellingen die klimaatneutraliteit claimen zonder onderbouwing.

Veelgestelde vragen

Mag ik als verpleeghuis nog adverteren met "milieuvriendelijk"?

Ja, maar alleen als u concrete maatregelen kunt aantonen ter verlaging van de milieueffecten, bijv. via certificeringen zoals ISO 14001 of EMAS. De ACM (Autoriteit Consument & Markt) treedt op tegen niet-onderbouwde milieuclaims.

Welke gevolgen dreigen bij misleidende reclame?

Handhavingsacties door de ACM (Autoriteit Consument & Markt), aanmaningen door concurrenten of consumentenorganisaties, verbods- en schadevergoedingsvorderingen op grond van art. 6:193c BW (equivalent aan § 5 UWG).

Is uw Zorg & Maatschappelijke Dienstverlening website getroffen?

Gratis check — u weet het binnen 30 seconden.

Nu controleren