De EmpCo-Richtlijn eenvoudig verklaard
Vanaf 27 september 2026 verzwart de EU-verordening 2024/825 („Empowering Consumers for the Green Transition") de spelregels voor milieuuitspraken radicaal. Deze volledige gids legt begrijpelijk uit wat de EmpCo-Richtlijn regelt, welke uitspraken verboden zijn, wie betrokken is en hoe u compliance-risico\'s in uw bedrijf kunt identificeren.
Laatste update: 25 april 2026 · Leestijd ca. 18 minuten
Wat u in deze gids zult vinden
- Wat is de EmpCo-Richtlijn? Definitie, achtergrond, tijdlijn
- De 4 per-se-verboden in detail
- Boetes en afmaningsrisico
- Wie valt onder de EmpCo?
- Welke communicatiekanalen vallen eronder?
- Erkende bewijzen en certificeringen
- Vereisten voor transitieplannen voor toekomstbeloften
- Implementatie in Nederland
- Verhouding tot de Green Claims Directive (GCD)
- Praktische stappen naar naleving
- Veelgestelde vragen (FAQ)
Wat is de EmpCo-Richtlijn?
De EmpCo-Richtlijn is officieel de Richtlijn (EU) 2024/825 ter versterking van consumenten voor de ecologische transitie door betere bescherming tegen oneerlijke praktijken en betere informatie — kortweg: Empowering Consumers for the Green Transition Directive. Ze werd op 28 februari 2024 door het Europees Parlement en de Raad vastgesteld en op 6 maart 2024 in het Publicatieblad van de EU gepubliceerd. Ze wijzigt de twee centrale consumentenrichtlijnen — de richtlijn inzake oneerlijke handelspraktijken (UCPD, 2005/29/EG) en de consumentenrechtenrichtlijn (CRD, 2011/83/EU).
De achtergrond is een empirische studie van de Europese Commissie uit 2020, waarin meer dan de helft van de onderzochte milieuuitspraken in de reclame als vaag, misleidend of ongegrond werd ingedeeld. Meer dan 40% bleek zelfs helemaal onhoudbaar. Het EU-Parlement reageerde met een duidelijke politieke opdracht: wie met "groen" adverteert, moet het ook kunnen bewijzen — en wie het niet kan, mag helemaal niet adverteren.
Nederland en andere EU-lidstaten implementeren de EmpCo in hun nationale wetgeving. De veranderingen betreffen vooral wettelijke bepalingen inzake oneerlijke handelspraktijken en gelden vanaf 27 september 2026. Wie dus vandaag nog adverteert met termen als "klimaatneutraal", "duurzaam" of "milieuvriendelijk", heeft nog slechts enkele maanden om zijn externe communicatie aan te passen.
Tijdlijn van de EmpCo-Richtlijn
De 4 per-se-verboden van de EmpCo
De kern van de EmpCo-Richtlijn zijn de nieuw ingevoegde per-se-verboden in Bijlage I van de UCPD — dus praktijken die onder alle omstandigheden als oneerlijk gelden en dus zonder verdere afweging verboden zijn. De lijst van oneerlijke handelspraktijken wordt door de EmpCo uitgebreid met vier centrale strafbepalingen op milieugebied.
1. Generieke milieubenamingen zonder bewijs
Algemene milieuuitspraken zonder erkend bewijs zijn verboden. Dit omvat termen als duurzaam, milieuvriendelijk, ecologisch, groen, klimaatvriendelijk of natuurlijk. Deze termen mogen vanaf 27.09.2026 alleen worden gebruikt als hun erkende uitzonderlijke milieprestatie op dezelfde webpagina of in dezelfde advertentie aantoonbaar is.
Voorbeeld verboden: "Onze duurzame verpakking beschermt het milieu." → Zonder concreet bewijs (bijv. recyclagequote, ISO 14021) niet toegestaan. Toegestaan zou zijn: "Verpakking uit 87% post-consumentenplastic, gecertificeerd volgens ISO 14021."
2. Klimaatneutraliteitsuitspraken op basis van compensatie
Advertentieuitspraken als klimaatneutraal, CO₂-neutraal, klimaapositief of koolstofneutraal, die berusten op puur compensatie van broeikasgasemissies (offset), zijn vanaf 27.09.2026 absoluut verboden — zelfs als de compensatieprojecten gecertificeerd zijn. De wetgever ziet het probleem daarin dat consumenten ten onrechte kunnen aannemen dat het geadverteerde product zelf geen klimaateffecten heeft.
Voorbeeld verboden: "Klimaatneutraal chocolade door compensatie van gecertificeerde CO₂-projecten." → Ook met "vrijwillig gecompenseerd" niet toegestaan. Meer details: Klimaatneutraal verboden 2026.
3. Eigen duurzaamheidslabels
Bedrijven mogen geen zelfontworpen duurzaamheidslabels, logo\'s of kwaliteitsmerken meer gebruiken als deze niet op een erkend, extern gecontroleerd certificeringssysteem berusten. De EmpCo vereist dat elk label op openbare toekenningscriteria is gebaseerd en door een onafhankelijke derde wordt gecontroleerd. Zuivere marketinglabels "Eco-Choice", "Green Star" of vergelijkbare zelfcreaties zijn daarmee feitelijk dood.
4. Toekomstbeloften zonder controleerbaar transitieplan
Uitspraken als "Tot 2030 klimaatneutraal" of "Netto nul tot 2040" zijn alleen nog toegestaan als een duidelijk gedefinieerd, voorzien van termijnen en openbaar toegankelijk uitvoeringsplan bestaat, dat regelmatig door externe deskundigen wordt gecontroleerd. Zuivere PR-beloften zonder ondersteunde maatregelen zijn verboden. Wie dus voor de toekomst adverteert, moet vandaag al kunnen leveren — in de vorm van een transparant, controleerbaar roadmap-document.
Boetes en afmaningsrisico
Inbreuken op de EmpCo-Richtlijn kunnen in Nederland op drie niveaus worden bestraft — elk ervan kan bedreigend zijn voor het voortbestaan. Wie denkt "zolang niemand mij aanklaagt, ga ik door", onderschat de afmangingsfrequentie van Nederlandse milieuorganisaties ernstig.
Tot 4% van de jaaromzet
Uitsluitend in het kader van EU-breed gecoordineerde handhavingsprocedures onder de consumententoezichtverordening (Verordening (EU) 2017/2394, "CPC-Verordening") kan bij ernstige inbreuken een boete tot 4% van de jaaromzet (alleen bij een jaaromzet van meer dan 1,25 miljoen euro; daaronder maximaal 50.000 euro) van het bedrijf in de betrokken lidstaat worden opgelegd. Het markttoezicht ligt in Nederland bij de ACM (Autoriteit Consument & Markt). De gebruikelijke gevolgen van een overtreding zijn echter een afmaning, een verbod en schadevergoeding.
Rechtszaken door milieuorganisaties
Milieuorganisaties hebben al vele greenwashing-zaken ingediend en winnen regelmatig — van energiebedrijven tot cosmeticabedrijven. Ook consumentenbonden en gekwalificeerde handelsorganisaties hebben inleidingsrechten. Daarnaast kunnen concurrenten ingevolge wettelijke bepalingen afmanen — en zijn in de praktijk vaak de eersten die met een kostbare verbodsmededeling om de hoek komen.
Een eerste afmaning kost tussen de 1.500 en 6.000 euro aan advocaathonoars — per aangeklaagde uitspraak. Wie niet toegeeft, riskkeert een snelrecht met extra gerechtsgeldkosten.
Wie valt onder de EmpCo betrokken?
De EmpCo-Richtlijn maakt — anders dan sommige EU-verordeningen met groottedrempels (CSRD, CSDDD) — geen verschil tussen grote bedrijven en KMO\'s. Adressaat is elke zelfstandige die tegenover consumenten reclame maakt met uitspraken over milieueigenschappen, klimaatneutraliteit of duurzaamheid.
Ook een eenmanszaak met webshop of landingspagina valt onder de regeling. Verlichting vanwege kleine bedrijfsstatus bestaat niet.
KMO's zijn het hoofddoel van de golfaanvallen van milieuorganisaties, omdat marketingteksten hier often zonder juridische toetsing ontstaan.
Concerns met Europese advertenties kunnen bij grensoverschrijdende inbreuken te kampen krijgen met boetes van meerdere miljoen euro.
Elke communicatie naar consumenten (website, verpakking, tv, radio, onlinepubliciteit, influencerberichten) valt onder de EmpCo.
Zuivere B2B-communicatie is primair niet begroept, indirect echter wel: wie als leverancier greenwashing-beweringen doorspeelt, riskkeert schadeclaims van afnemers.
Platforms als Amazon, eBay of Etsy worden steeds meer aangesproken als verkopers op hun platform greenwashing-claims verspreiden.
Branchespecifieke risico\'s? Industriehandleidingen laten zien welke termen in welke branche typisch zijn en welke bijzonder gevaarlijk: Voeding, Mode & Textiel, Energie, Financiën, Toerisme.
Welke kanalen vallen eronder?
De EmpCo-Richtlijn spreekt van "commerciële communicatie" — een bewust breed begrip. Het omvat elke vorm van zakelijke buitencommunicatie die geschikt is om consumenten in hun aankoopbeslissing te beïnvloeden. Concreet betekent dit:
- Bedrijfswebsites & webwinkels— Homepage, productpagina's, Over-ons-pagina's, blog, meta-tags en alt-teksten
- Productverpackingen— Afdrukken, etiketten, verkoopverpakkingen, bijsluiters, inlegvellen
- Klassieke advertenties— Tv-spots, radiospots, Out-of-Home-plakaatadvertenties, printadvertenties, flyers, catalogi
- Online-advertenties— Google Ads, displayadvertenties, YouTube pre-roll-advertenties, banneradvertenties, native ads
- Social media— Instagram, TikTok, LinkedIn, Facebook, X — zowel bedrijfspagina's als ingehuurde influencerberichten
- E-mailmarketing & nieuwsbrieven— Verzonden nieuwsbrieven, transactionele e-mails met advertentiekarakter, verkoope-mails
- Persberichten— Publicaties met verkoopbevorderend karakter — ook in B2B-vakbladen
- Messeprésence & etalages— Standbanners, roll-ups, etalageadvertenties, verkoopfilms op het point of sale
Belangrijk: Ook oudere inhoud die vóór 27.09.2026 online werd gezet, valt onder de nieuwe regels. Er is geen overgangsregeling voor oude inhoud. Wie bijvoorbeeld een blogpost uit 2020 adverteert met "klimaatneutraal", moet dit artikel tot de stichtag bijwerken of offline halen — anders geldt het vanaf 28.09.2026 als verboden commerciële communicatie.
Erkende bewijzen en certificeringen
De EmpCo staat milieuuitspraken uitdrukkelijk toe, voorzover ze berusten op erkende certificeringssystemen of onafhankelijk gecontroleerde normen. Het volgende overzicht geeft de belangrijkste erkende bewijzen — ze zijn eigenlijk de gereedschapskist voor onderbouwbare groene communicatie.
Internationale standaard voor milieubeheersystemen. Externe certificering door geaccrediteerde instellingen als TÜV, DEKRA of DQS.
Geharmoniseerd EU-milieulabel met levenscyclusbeschouwing. Alleen voor productcategorieën met gepubliceerde toekenningscriteria.
Duits milieulabel sinds 1978. Toegekend door RAL gGmbH volgens criteria van het Duitse Milieuagentschap.
Certificaten voor duurzaam beheerde bossen. Naadloze ketenbewijs voor hout- en papierproducten.
Global Organic Textile Standard — biologische vezels en minimale sociale normen in textiel.
EU Eco-Management and Audit Scheme. Veel strenger dan ISO 14001, met openbare milieuverklaring.
Science Based Targets Initiative — wetenschappelijk gefundeerde reductiedoelen compatibel met het 1,5-°C-scenario.
Circulariteitscertificaat in niveaus Brons tot Platina, met beoordeling van materiaalveiligheid.
Textiel getest op schadelijke stoffen, erkend voor kleding, huistextiel en babyproducten.
Meer over concrete formuleringen met bewijs vindt u in de gids Klimaatneutraal-alternatieven: 15 onderbouwbare formuleringen.
Vereisten voor transitieplannen
Wie adverteert met toekomstbeloften — bijvoorbeeld "Tot 2035 klimaatneutraal" — moet volgens de EmpCo een uitgewerkt transitieplan hebben. Het plan is eigenlijk een klimaatbeschermingsroutekaart en moet aan de volgende minimale eisen voldoen:
- Duidelijk gedefinieerde doelen: Concrete reductiedoelen in absolute cijfers (ton CO₂e) of intensiteit (kg CO₂e per producteenheid), inclusief basisjaar en controledata.
- Wetenschappelijk gefundeerde paden: Verwijzing naar erkende reductiepaden, idealiter SBTi-gevalideerd of in lijn met EU-taxonomie.
- Gedetailleerde maatregelen: Opsplitsing van concrete maatregelen (energie-efficiëntie, elektrificatie, hernieuwbare, materialovergang) met investeringshoogte en verwachte reductie.
- Dekking van de scopes: Scheiding naar Scope 1 (eigen emissies), Scope 2 (energie) en Scope 3 (leveranciers, productgebruik). Scope-3-uitzonderingen gelden als misleidend.
- Externe verificatie: Regelmatige controle door onafhankelijke deskundigen — jaarlijks of op zijn minst om het jaar. Eigengebruiken zonder externe controle zijn niet voldoende.
- Openbare beschikbaarheid: Het plan moet vrij en zonder login op het internet bereikbaar zijn. Een PDF in de interne compliancemap is onvoldoende.
- Rapportageverplichting: Jaarlijks voortgangsrapport met plan-werkelijkheid-vergelijking. Wie achterblij op de eigen doelen, moet uitleggen waarom — en bijsturen.
Voor bedrijven die al onder de CSRD vallen, is de werkdruk beheersbaar — transitieplannen worden daar toch al vereist. Voor KMO\'s die niet CSRD-plichtig zijn, is de verplichting echter substantieel. Een schone oplossing: of toekomstbeloften ondersteunen met een geverifieerd plan — of helemaal af zien van dergelijke uitspraken en in plaats daarvan adverteren met gerealiseerde reducties.
Implementatie in Nederland
In Nederland is de EmpCo nog niet in nationaal recht omgezet; tot die tijd geldt het bestaande Nederlandse recht inzake oneerlijke handelspraktijken (Burgerlijk Wetboek Boek 6, art. 6:193a e.v.). Voor de Nederlandse context zijn drie bepalingen bijzonder relevant:
Misleidende handelspraktijken algemeen
Nationale wetgeving verbiedt misleidende handelspraktijken in het algemeen. Door de EmpCo wordt de catalogus van strafbepalingen uitgebreid: vanaf nu geldt elke milieuuitspraak die niet door erkende normen wordt ondersteund, als misleidend — en dus als schending.
Misleiding door verzwijging van wezenlijke informatie
Nationale wetgeving bestrijkt ook verzwijging van wezenlijke informatie. Wie dus "klimaatneutraal" adverteert zonder de certificeringsbasis openbaar te maken of zonder op te klaren over de rol van compensatie, schendt deze bepaling. Dat was precies de kern van rechtszaken van milieuorganisaties.
Per-se-verboden in nationale wet
Analoog aan Bijlage I UCPD bevat nationale wetgeving praktijken die per se als oneerlijk gelden. Deze lijst wordt door de EmpCo uitgebreid met nieuwe bepalingen — daaronder klimaatneutraliteitsuitspraken op compensatiebasis, generieke milieuuitspraken en ongeoorloofde eigenlabels.
Maak een risicobeoordeling voor uw website: geef alle milieutermen in een tabel en categoriseer — per-se-verbod (onmiddellijk verwijderen), misleidend (bewijs vereist), onproblematisch (zuiver beschrijvend). Een gratis automatische variant biedt de Greenwashing-Scanner.
EmpCo vs. Green Claims Directive
EmpCo en Green Claims Directive (GCD) worden vaak verward of gelijkgesteld. In werkelijkheid zijn het twee verwante, maar inhoudelijk verschillende rechtshandelingen:
- Status: vastgesteld, gaat 27.09.2026 in
- Regelt: verboden op misleidende uitspraken en eigenlabels
- Per-se-verboden in UCPD Bijlage I
- Implementatie via nationale wetgeving
- Insteek: Wat MAG NIET gezegd worden?
- Status: nog in EU-procedure (Trilog 2025/26)
- Regelt: onderbouwing toegelaten milieuuitspraken
- Bewijsverplichting via levenscyclusanalyses (LCA)
- Verificatieverplichting door derden vóór marketing
- Insteek: Hoe BEWIJS je een uitspraak?
Anders gezegd: EmpCo is de verbodsnorm, GCD wordt de bewijsnorm. Wie EmpCo-conform is, heeft GCD al voor twee derde afgerond — maar de extra vereiste LCA-documentatie komt er nog bovenop. Het is dus verstandig om nu al met gegevensverzameling voor toekomstige onderbouwingsverplichting te beginnen.
Praktische stappen naar naleving
Tot 27 september 2026 zijn het nog slechts enkele maanden. Wie nu begint, haalt de stichtag zonder problemen. Het volgende 8-stappenplan is het praktijkbewezen stappenplan voor EmpCo-conforme externe communicatie:
Verzamel alle teksten: website, webshop, verpakkingen, social-media-berichten, nieuwsbrieven, advertenties. Gebruik geautomatiseerde scanners om alle problematische termen in één keer te identificeren.
Markeer elke hit als (a) per-se-verbod — onmiddellijk verwijderen, (b) generieke term zonder bewijs — bewijs controleren of herformuleren, (c) toegestaan met bewijs — bewijs beveiligen.
Voor elke toegelaten uitspraak een bewijsmap aanleggen: certificaten, methodedocumentatie, meetgegevens, externe rapportages. Deze verzameling is uw verdedigingslinie in geval van geschil met uw advocaat.
De richtlijn vereist dat vage termen worden onderbouwd met concrete gegevens. Ter illustratie van de rechtssituatie: een term als "duurzaam" is zonder bewijs ontoelaatbaar, terwijl een onderbouwde uitspraak als "87% gerecycled materiaal volgens ISO 14021" of "emissies sinds 2019 met 47% verminderd (geverifieerd volgens ISO 14064-1)" aan de substantiëringsplicht voldoet.
Zelfontworpen logo's vervangen door erkende labels — of volledig verwijderen. Zeer populaire val: stickers als "klimaatvriendelijk verzonden" op verzendkartons.
Voor zover u met toekomstige uitspraken adverteert: klimaatbeschermingsroutekaart opstellen, met concrete maatregelen, investeringen, Scope-1-2-3-scheiding en externe beoordeling. Publiceren op uw eigen domein.
Marketing-, PR- en social media-teams trainen. Styleguide aanvullen met EmpCo-clausule. Vier-ogen-principe invoeren voor elke advertentie met milieurelevantie.
Websites veranderen voortdurend. Richt maandelijks monitoring in. Zo vallen nieuwe inbreuken op voordat afmaningsadvocaten ze ontdekken.
Een uitgebreide stap-voor-stap handleiding met sjablonen vindt u in de gids.
Veel gestelde vragen over EmpCo
De meest gestelde vragen uit gesprekken met KMO\'s, verantwoordelijken voor marketing en inhouse juristen — gestructureerd en beantwoord.
De EmpCo-Richtlijn (Empowering Consumers for the Green Transition, EU 2024/825) is een EU-richtlijn van 28 februari 2024, die consumenten wil beschermen tegen misleidende milieuuitspraken en onbetrouwbare duurzaamheidslabels. Nederland heeft deze nog niet in nationaal recht omgezet; de EU-richtlijn geldt EU-breed vanaf 27 september 2026. De nieuwe verboden gelden vanaf 27 september 2026 voor alle vormen van zakelijke communicatie.
De materiële verboden (per-se-verboden, generieke milieubenamingen, eigen labels, transitieplannen) gelden in Nederland vanaf 27 september 2026. Tot die tijd hebben bedrijven de tijd om hun website, verpakkingen, advertenties en social media-accounts aan de nieuwe eisen aan te passen.
Een boete tot 4% van de jaaromzet van het bedrijf in de betrokken lidstaat geldt uitsluitend bij EU-breed gecoordineerde handhavingsprocedures (art. 21 Verordening 2017/2394). Het markttoezicht ligt in Nederland bij de ACM (Autoriteit Consument & Markt). De gebruikelijke gevolgen van een overtreding zijn een afmaning, een verbod en schadevergoeding — bijvoorbeeld door milieuorganisaties, consumentenbonden of concurrenten. De 4 procent geldt pas bij een jaaromzet van meer dan 1,25 miljoen euro; daaronder is het maximum 50.000 euro (§ 19 UWG).
Ja. De EmpCo maakt geen onderscheid naar bedrijfsgröße. Elke ondernemer die tegenover consumenten milieuuitspraken doet — of het nu een zelfstandige, KMO, middenstand of groot bedrijf is — valt onder het verbod. Uitzonderingen zijn er alleen indirect via wettelijke bepalingen, bijvoorbeeld voor kleine inbreuken.
Ja. Erkende labels met onafhankelijke derdebeoordeling — bijvoorbeeld EU Ecolabel, Blauwe Engel, FSC, PEFC, GOTS, OEKO-TEX, Fairtrade, Cradle to Cradle, EMAS of ISO 14001 — mogen nog steeds worden gebruikt. Verboden zijn daarentegen eigen duurzaamheidslabels zonder certificeringsprocedure en labels waarvan de toekenningscriteria niet openbaar controleerbaar zijn.
Een per-se-verbod betekent dat de betreffende uitspraak automatisch als misleidend wordt beschouwd — zonder dat een individuele toetsing plaatsvindt. Hierbij wordt helemaal niet getoetst of de advertentie consumenten werkelijk kan misleiden. Voorbeeld: "klimaatneutraal" op basis van compensatiecertificaten is vanaf 27.09.2026 zonder meer verboden — zelfs als de certificaten serieus en controleerbaar zijn.
De EmpCo-Richtlijn (EU 2024/825) is al vastgesteld en gaat op 27.09.2026 van kracht. Ze regelt de verboden op misleidende milieuuitspraken en onbetrouwbare labels. De Green Claims Directive (GCD) De Green Claims Directive is niet in werking: op 20 juni 2025 kondigde de Commissie de intrekking van haar voorstel aan, de geplande derde triloog werd afgezegd en het dossier is sindsdien niet voortgezet. Er is daarom geen toepassingsdatum. EmpCo straft dus ongeoorloofde uitspraken, GCD zal de bewijseisen voor toegelaten uitspraken verscherpen.
Meer dan 60 andere vragen vindt u in onze FAQ-database.
In ongeveer een minuut naar uw Greenwashing-diagnose
Voer uw URL in en onze EmpCo-scanner toont automatisch alle problematische termen inclusief juridische grondslag en vindplaats. Gratis, zonder registratie, zonder creditcard.
Laatste update: 25 april 2026 · Gepubliceerd: 20 april 2026 · Auteur: Empcora Redactie